تاریخچه فرش دستباف

تاریخچه فرش دستباف

60 فرش دستباف ایرانی در تاریخ کهنسال ملتش عمری بس دراز دارد. سابقه آن حتی به دوران مادها نیز می‏رسد و این گنجینه در طی قرن‏ها و اعصار همواره بِسان نگینی درخشش پر جاذبه‏ای داشته است.
فرش‏بافی هنری دیرینه در بین مردم شهری و روستایی و به‌خصوص عشایر بوده است. طبیعت زیبای ایران زمین همواره الهام‏بخش دستان هنرمندانی بوده است که با تلفیق رنگ و طرح، زیباترین نقوش را به‌وجود می‏آوردند و به دستان بافندگان توانا و خوش ذوق ایرانی می‏سپردند تا آنها نقش‏ها را بر پیکره فرش‏ها جان بخشند؛ این‏گونه عظمتِ شاهکار هنرمندان ایرانی، همانند گنجینه‏ای گرانبها سینه به سینه منتقل و حفظ شده است. دختران و پسران ایرانی از سرانگشتان بزرگترهای خود بافتن را آموختند و در زمزمه ترانه‏هایشان این هنر را برای نسل‏های دیگر به یادگار گذاشتند.
سرزمین ایران همیشه دستخوش حوادث دلخراشی بوده که هنر و صنعت این کشور را نیز تحت تاثیر قرار داده است. شاید یکی از بدترین این حوادث زمانی اتفاق افتاد که سم اسب‏های مغول خاک ایران را لمس کرد؛ قومی وحشی که درکی از فرهنگ و هنر نداشتند. آنها کتابخانه‏های بسیاری را به آتش کشیدند، هنرمندان و عالمان زیادی را کشتند و به پیکره هنر ایرانی آسیب رساندند، بالطبع هنر فرش‏بافی هم تا حدودی از پویایی گذشته خود فاصله گرفت ولی خوشبختانه هرگز از بین نرفت زیرا بیگانگان هیچگاه نتوانستند ارزش این هنر را از سینه هزاران ایرانی بیرون بکشند.
در قرن یازدهم هجری قمری، صفویان حکومت ایران را به دست گرفتند. برخی از شاهان صفوی علاقه وافری به هنر داشتند. آنها بستری را در کشور به‌وجود آوردند که انگیزه خلق هنرهای ایرانی را به اوج شکوفایی خود رساند؛ هنر فرش‏بافی نیز از این پیشرفت‏ها بی‏نصیب نبود. نمونه‏های نفیس باقی‏مانده از دوران صفوی خود گویای اوج زیبایی و خلاقیت این هنر ارزنده می‏باشد. امروزه در معروف‏ترین موزه‏های دنیا تکه فرش‏هایی از آن دوران وجود دارد که چشم هر بیننده‏ای را به خود جلب می‏کند. طراحان ایرانی در دوره‏های مختلف بر مضامین نقش‏ها و طرح‏ها می‏افزودند؛ حتی مضامین عرفانی نیز در بعضی از آنها گنجانده شده بود که حاکی از اندیشه و خرد ایرانی بود. همواره بودند افرادی که فرش‏بافی را فراتر از یک حرفه می‏دانستند و نسبت به آن تعصب خاصی داشتند و آن را پویاتر می‏نمودند.
تجارت فرش ایرانی از زمان‏های دور رونق خوبی داشت ولی کم‏کم با پیشرفته شدن دنیای مدرن، رقابت تجاری بیشتر شد؛ تا جایی‌که کشورهای زیادی با استفاده از طرح‏ها و نقوش پر طرفدار ایرانی صنعت فرش‏بافی را در کشورهای خودشان اشاعه دادند. به‌دلایل گوناگون انحصار تجارت و بافت فرش از اختیار تولیدکنندگان ایرانی خارج شد. در این بین تاجرانی هم بودند که فقط جنبه مادی برایشان اهمیت نداشت و فرش ایرانی را به چشم یک هویت ملی می‏دیدند. آنها خدمات زیادی در این زمینه انجام دادند تا فرش دستباف ایرانی را به اعتلای دوران گذشته بازگردانند.
امروز در صنعت فرش ایران مردی حضور دارد که یکی از بزرگ‌ترین تولیدکننده‌ها و صادرکننده‌های فرش دستباف است؛ فردی که به مدد پشتکار و تلاش خود فرش ایرانی را در اکثر بازارهای بزرگ جهانی تبلیغ می‏کند و صادرات عمده‏ای به مهم‏ترین کشورهای دنیا دارد. نوآوری و خلاقیت در تولید فرش‏های ایرانی به‌همراه کیفیت بالای آنها از ویژگی‏های کاری او می‏باشد. وی امروزه بازارهای مهم جهانی را تا حدودی در انحصار خود قرار داده است، چون به اصالت دست‏های بافندگانش ایمان دارد. او کسی است که می‏تواند روزی در هیاهوی رقابت‏های تجاری جایگاه ویژه‏ای برای تولیدات فرش ایرانی به‌وجود آورد و دوباره این هنر جادویی را به شکوه گذشته‏اش نزدیک کند.

قوانین ارسال نظر

 

  • لطفا از نوشتن با حروف لاتین (فینگلیش) خودداری نمایید.
  • از ارسال دیدگاه های نا مرتبط با متن خبر، تکرار نظر دیگران، توهین به سایر کاربران و ارسال متن های طولانی خودداری نمایید.
  • لطفا نظرات بدون بی احترامی، افترا و توهین به مسئولان، اقلیت ها، قومیت ها و … باشد و به طور کلی مغایرتی با اصول اخلاقی و قوانین کشور نداشته باشد.
  • در غیر این صورت، «چرخک» مطلب مورد نظر را رد یا بنا به تشخیص خود با ممیزی منتشر خواهد کرد.

هنوز نظری برای این نوشته ثبت نشده

  • سلام, مهمان