سالروز آزادسازی خرمشهر

سالروز آزاد سازی خرمشهر

سالروز آزاد سازی خرمشهر

آزادسازی خرمشهر در روز سوم خرداد ۱۳۶۱ خورشیدی پس از ۵۷۸ روز اشغال بعنوان مهم‌ترین هدف عملیات بیت‌المقدس در دوره جنگ ایران و عراق توسط ارتش جمهوری اسلامی ایران (به فرماندهی علی صیاد شیرازی) و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی (به فرماندهی محسن رضایی) انجام گرفت. این آزادسازی در پی مرحله چهارم عملیات بیت‌المقدس که از ۱ تا ۴ خرداد ۱۳۶۱ انجام شد، محقق گردید.

امام خمینی در ۳ خرداد ۱۳۶۱ به مناسبت آزادی خرمشهر پیامی خطاب به ملت ایران صادر کرد. در اولین بخش این بیانیه آمده است:

با تشکر از تلگرافاتی که در فتح خرمشهر به اینجانب شده است، سپاس بی‌حد بر خداوند قادر که کشور اسلامی و رزمندگان متعهد و فداکار آن را مورد عنایت و حمایت خویش قرار داد و نصر بزرگ خود را نصیب ما فرمود.

در جریان آزادسازی خرمشهر حدود ۱۶ هزار نیروی عراقی کشته و زخمی شدند و همچنین ۱۹ هزار نفر نیروی عراقی به اسارت نیروهای ایرانی درآمدند.ایران در جریان عملیات ۲۶ روزه بیت‌المقدس که به آزادی خرمشهر انجامید ۶٬۰۰۰ کشته (۴٬۴۶۰ کشته سپاه و ۱٬۰۸۶ کشته ارتش) و ۲۴ هزار مجروح داد.

آزادسازی خرمشهر از لحاظ نظامی نقطه عطفی در تاریخ جنگ ایران و عراق شناخته می‌شود.[۸] در ایران از این عملیات و روز به عنوان نمادی از پیروزی، مقاومت و ایستادگی در برابر دشمن یاد می‌شود. شورای عالی انقلاب فرهنگی سوم خرداد را در تقویم رسمی ایران به عنوان روز مقاومت، ایثار و پیروزی نامگذاری کرده‌است. +

عملیات آزاد سازی خرمشهر

مرحله یکم عملیات بیت المقدس با رمز “یا علی ابن ابیطالب” در ساعت سی دقیقه نیمه شب دهم اردیبهشت سال ۶۱ و واحدهای هجومی نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران با تمام توان یورش سنگین خود را بر نیروهای دشمن آ غاز کردند و پس از کشته و زخمی نمودن و به اسارت درآوردن هزاران نفر از افراد دشمن ضمن عبور از رودخانه کارون، در همان روز منطقه سرپل را به تصرف خود درآوردند.

 عملیات بیت المقدس چگونه طراحی شد و اهداف اصلی اجرای این عملیات چه بود؟
عملیات پرافتخار بیت المقدس به طور کلی با دو هدف عمده تاکتیکی و استراتژیکی، طراحی و هریک در چندین مرحله انجام پذیرفت که در نهایت منجر به آزادی این پاره جگر میهن اسلامی پس از ۵۷۸ روز از چنگال دشمن متجاوز شد.در طراحی این عملیات از نقطه نظر استراتژیکی سه هدف دنبال می شد:

۱) اول: بیرون راندن نیروهای متجاوز به پشت مرزهای بین المللی

۲) دوم: تامین کرانه شمالی اروند رود و با شکست مواجه کردن استراتژی حکومت بعث در کنترل اروند رود

۳) سوم: نشان دادن برتری قدرت سیاسی نظامی و اجتماعی جمهوری اسلامی به عراق و حامیان او در منطقه.

چهار هدف عمده نیز در طرح ریزی تاکتیکی در این عملیات دنبال می شد که عبارت بودند از:

۱) انهدام نیروهای متجاوز در منطقه بین غرب کارون تا خط مرزی

۲) ترمیم خط مرزی بین المللی و پاک کردن این بخش از خاک میهن

۳) آزادسازی خرمشهر از اشغال متجاوزین

۴) خارج کردن شهر و نقاط مسکونی واقع در این منطقه از برد توپخانه سنگین دشمن که بدون هیچ گونه رعایت اصول اسلامی و قوانین بین الملل، مناطق مسکونی ما را بارها گلوله باران، بمباران و مورد اصابت موشک قرار می دهد.از سویی وسعت میدان رزم و پیچیدگی عملیات طلب می کرد تا عملیات بیت المقدس به سه مرحله تقسیم بندی شود.

مرحله یکم عملیات بیت المقدس با رمز “یا علی ابن ابیطالب” در ساعت سی دقیقه نیمه شب دهم اردیبهشت سال ۶۱ و واحدهای هجومی نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران با تمام توان یورش سنگین خود را بر نیروهای دشمن آ غاز کردند و پس از کشته و زخمی نمودن و به اسارت درآوردن هزاران نفر از افراد دشمن ضمن عبور از رودخانه کارون، در همان روز منطقه سرپل را به تصرف خود درآوردند.این مرحله از عملیات با موفقیت کامل به پایان رسید و قبل از آنکه دشمن بتواند خسارت خود را جبران کند دومین مرحله آغاز شد.

مرحله دوم عملیات که به مراتب وسیع تر و سرنوشت سازتر بود در تاریخ ۱۶ اردیبهشت ماه همان سال با یورش برق آ سای نیروهای مسلح آغاز و موجب گشت تا دشمن در منطقه وسیعی به سمت غرب مرز بین المللی عقب بنشیند و نیروهای دیگرش در منطقه جنوب کرخه کور و خرمشهر به خطر بیفتد. از این رو افراد را به خارج از خط مرز کشانده و از محاصره نجات دهند. نبردهای سخت و سرنوشت ساز بین نیروهای خودی و دشمن در جریان بود و مدت دو هفته این نبرد ادامه داشت تا اینکه وجود روح ایمان، فداکاری و ایثار لشکریان ظفرمند اسلام توام با وحدت و یکپارچگی بی نظیر ارتش، سپاه و بسیج قهرمان، دشمن را مجبور به پذیرش شکستی سخت کرد و در مرحله سوم روز سوم خرداد سال ۶۱ با فتح خرمشهر عزیز آخرین مواضع دشمن از هم فروپاشید و شجاعان ارتش و سپاه اسلام با سرافرازی خرمشهر عزیز را آزاد کردند. ….

 دستاوردهاى چهارگانه فتح خرمشهر

دریابان على شمخانى در مقاله اى با عنوان «حماسه فتح خرمشهر هویت ملت ایران» به تحلیل عملیات بیت المقدس که در بیستم اردیبهشت آغاز شد و پس از دو هفته در روز سوم خرداد ۶۱ منجربه آزادسازى خرمشهر گردید، پرداخته است.
عضو شوراى سیاست گذارى راهبردى تاکید کرده است که این حادثه بزرگ تاریخى را مى توان از چند بعد بررسى کرد تا اهمیت آن آشکارتر شود. شمخانى با بیان این که عملیات بیت المقدس پیامدها و تحولات بسیار مهمى را به دنبال داشت، اهم پیامدها و تحولات را به این شرح عنوان کرده است:

۱- ظهور قدرت دفاعى ایران:
پیروزى نظامى ایران در عملیات بیت المقدس پس از ناکامى و شکست در دو مرحله که مرحله اول آن بازدارندگى در برابر تجاوز دشمن و مرحله دوم، جلوگیرى از اشغال ۱۵ هزار کیلومتر از خاک ایران بود را مى توان به عنوان ظهور قدرت دفاعى ایران مورد توجه قرار داد. ماهیت پیروزى از نظر جغرافیا و میدان درگیرى، زمان، روش دستیابى به آن (تاکتیک عملیات)، فرماندهى و کنترل و نیروهاى شرکت کننده و همچنین بسیارى از موضوعات دیگر، هر کدام مقوله جداگانه اى است که در صورت بررسى و کالبد شکافى هر یک مى تواند رخداد عظیم تاریخى را با شکلى در خور شأن آن جلوه گر سازد؛ به نحوى که شایسته عملیات بزرگى باشد که امام (ره) در ثمره آن فرمود: «خدا خرمشهر را آزاد کرد.»

۲- ثبات داخلى، بازدارندگى خارجى:
اقدامات مسلحانه منافقین و فرار بنى صدر منجر به ایجاد چالش هاى امنیتى و ارایه تصویرى ناامن و بى ثبات در داخل جمهورى اسلامى ایران گردید و کشور را در مقابل مداخله خارجى آسیب پذیر کرده بود. فتح خرمشهر توانست پایدارى سیاسى و تامین ثبات سیاسى در برابر چالش هاى امنیتى و مداخله خارجى را به ارمغان آورد. البته این امر بیانگر نقش پراهمیت مردم، مدیریت دفاعى- امنیتى و سیاسى کشور و نقش برجسته حضرت امام (ره) که این سه مقوله نیز هر کدام نیازمند پرداخت مستقلى است.

۳- ظهور ایران به عنوان یک قدرت منطقه اى:
از پیامدهاى فتح خرمشهر تاثیر فوق العاده مهم سیاسى نظامى آن بر روند تحولات سیاسى نظامى منطقه است. این امر که منجر به تغییر برخى از معادلات منطقه اى شد، بیانگر ظهور قدرت جدید ایران به عنوان قدرتى تاثیرگذار بود. این موضوع در صورت موشکافى مى تواند ابعاد منطقه اى فتح خرمشهر را بیشتر آشکار سازد.

۴- اثبات یک سبک موفق از جلوه ایمان در کشاکش سهمگین ترین میدان:
الگوى تفکر و رفتار رزمندگان، شهدا و ایثارگران به عنوان یک فرهنگ ارزشى- حماسى بیانگر نقش بى بدیل، ایمان، روحیه فداکارى و خلاقیت و ابتکار عمل در کسب پیروزى ها به ویژه فتح خرمشهر است که براى همیشه در طول تاریخ مى تواند الهام بخش باشد.
مجموع این تحولات چهارگانه نشان مى دهد که خرمشهر یک حادثه تاریخى و تاریخ ساز است. یک الگوى کامل اندیشه و عمل نظامى و مدیریت کلان دفاعى- امنیتى و استراتژیک در کشور است.ملتى که حماسه مقاومت و آزادسازى خرمشهر را دارد ثابت کرده است که دیگر مجالى براى تجاوز باقى نخواهد گذشت و این ملت با قدرت از امنیت ملى و استقلال خود دفاع خواهد کرد.هویت ملت ایران برآمده از حماسه فتح خرمشهر است که الهام بخش تفکر و رفتار آن ها در صحنه هاى سیاسى، اجتماعى، نظامى و امنیتى و در برابر مداخله و تجاوز بیگانگان خواهد بود.آن روز بزرگ را ارج نهیم، بر شهدایش درود بفرستیم و از آموزه ها و عبرت هاى بى شمار آن درس آموزى نماییم و تاریخ این حماسه پرفروغ را براى هر ایرانى و ایران اسلامى همچنان زنده نگهداریم. +

 شرح کامل عملیات بیت المقدس

 کلیپ های دفاع مقدس و آزادسازی خرمشهر(تصویری)

نکاتی خواندنی درباره نبرد خرمشهر: فرار از “محمره” به “بغداد”

 عراق پیش از حمله متجاوزانه به خاک ایران، نقشه هایی در کتابهای درسی مدارس چاپ کرده بود که از خوزستان ایران را به عنوان “عربستان” نام برده، به جای آبادان نوشته شده بود “عبادان”، به جای خرمشهر “محمره” بجای سوسنگرد “خفاجیه”، و به جای اهواز “الاحواز”مهر ماه سال ۵۹ هنگامی که ارتش تا دندان مسلح عراق در برابر تعداد کمی از رزمندگان محلی مستقر در خرمشهر زمینگیر شد و ۴۵ روز تلفات داد تا بتواند شهر را بگیرد، در توجیه مقاومت سپاه و نیروهای مردمی در خرمشهر، رادیو عراق برای اینکه بر این افتضاح عظیم ارتش عراق سرپوش بگذارد، اعلام کرد “مقاومت نیروها در خرمشهر، در اثر ترس از جوخه های اعدامی است که به منظور اعدام افراد فراری از جبهه، در پشت سر نیروهای ایرانی تشکیل شده است.”
– عراق برای اشغال خرمشهر در پاییز سال ۱۳۵۹، که فقط دهها تن از بچه های سپاه و بسیج و مردم محلی با کمترین سلاح و مهمات در آن بودند، ۴۵ روز پشت دروازه های خرمشهر جنگید و تلفات داد.
در عملیات “بیت المقدس”- اردیبهشت/خرداد سال ۱۳۶۱- که منجر به آزادسازی شهر خرمشهر و مناطق وسیعی از جنوب کشور شد، ارتش عراق با بجای گذاردن ۱۶ هزار کشته و زخمی و ۱۹ هزار اسیر، مجبور به فرار شد.
– در عملیات “بیت المقدس” ۵۴۰۰ کیلومتر مربع از اراضی جمهوری اسلامی از جمله مراکز مهمی چون شهر خرمشهر، هویزه، و پادگان حمید، طی ۲۵ روز نبرد سخت توسط رزمندگان اسلام از اشغال دشمن آزاد شد.
– خرداد سال ۶۱ رزمندگان اسلام فقط در یک روز و نیم نبرد در خرمشهر، که دهها هزار سرباز عراقی مجهز به پیشرفته ترین سلاحها، تانکها و تجهیزات در آنجا مستقر بودند، این شهر را آزاد کردند.
– در عملیات بزرگ فتح المبین، تبلیغات عراق از “تار و مار شدن ۱۲ لشکر ایران”، در حملات موفق عراق و “به کنترل گرفتن اوضاع جبهه های شوش و دزفول” سخن گفت، و در عملیات بیت المقدس که به آزادسازی خرمشهر انجامید، عراق از “وارد آوردن خسارات سنگین به نفرات و تجهیزات ایرانیها” و “سرکوب نیروهای ایرانی و به اسارت گرفتن آنها” سخن به میان آورد.
– عراق در سال ۶۱ سنگین ترین ضربه ها را از ایران خورد که عمده آن فتح خرمشهر بود. در آن سال، رژیم متجاوز صدام، هر لحظه کار خود را تمام شده می دانست ولی با کمکهای تسلیحاتی و مالی کشورهای غربی از جمله آمریکا این ضعف را جبران کرد. صدام، در مراسم اعطای نشان به “حمید شعبان” فرمانده نیروی هوایی عراق، در این باره گفته است:
– سال ۱۹۸۲م (۱۳۶۱) برای ما سال خیلی دشواری بود. در آن سال از محمره(خرمشهر) عقب نشینی کردیم و از بوق و کرناهای ایران، آهنگ اشغال بصره و اشغال سرزمینهای عراق شنیده می شد. با وجود همه اینها، تصمیم گرفتیم فقط از بغداد دفاع کنیم، چون با خود گفتیم باید به فکر آن لحظه بود که سربازان ایرانی به پیش می تازند و به سوی بغداد می آیند. از این رو، گارد ریاست جمهوری را فقط برای دفاع از بغداد بسیج و آماده کردیم. بنا داشتیم گارد ریاست جمهوری را در اطراف شهر بغداد مستقر کنیم تا بتواند در خارج از پایتخت همراه با پرسنل دیگر ارتش با دشمن پیکار کند.”

ویژه نامه آزاد سازی خرمشهر سایت شهید مرتضی آوینی ( کلیک کنید )

قوانین ارسال نظر

 

  • لطفا از نوشتن با حروف لاتین (فینگلیش) خودداری نمایید.
  • از ارسال دیدگاه های نا مرتبط با متن خبر، تکرار نظر دیگران، توهین به سایر کاربران و ارسال متن های طولانی خودداری نمایید.
  • لطفا نظرات بدون بی احترامی، افترا و توهین به مسئولان، اقلیت ها، قومیت ها و … باشد و به طور کلی مغایرتی با اصول اخلاقی و قوانین کشور نداشته باشد.
  • در غیر این صورت، «چرخک» مطلب مورد نظر را رد یا بنا به تشخیص خود با ممیزی منتشر خواهد کرد.

هنوز نظری برای این نوشته ثبت نشده

  • سلام, مهمان